کاهش تقاضا؛ چالش جدید صنعت مرغ پس از انتقال یارانه به مصرف‌کننده

به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری تسنیم، همزمان با اجرای سیاست جدید ارزی دولت و انتقال یارانه کالاهای اساسی از ابتدای زنجیره تولید به مصرف‌کننده، فعالان صنعت مرغ معتقدند چالش اصلی این صنعت دیگر تأمین نهاده نیست، بلکه کاهش تقاضا و افت قدرت خرید خانوارهاست؛ موضوعی که از بازار نهاده‌های دامی تا بازار مصرف مرغ خود را نشان داده است.

بررسی اظهارات تشکل‌های فعال در زنجیره تولید مرغ نشان می‌دهد در حالی که موجودی نهاده‌های دامی در وضعیت مطلوبی قرار دارد و نگرانی از بابت تأمین خوراک طیور وجود ندارد، کاهش مصرف باعث افت تقاضا در کل زنجیره شده و ضرورت تقویت ابزارهای حمایتی از مصرف‌کنندگان را بیش از گذشته آشکار کرده است.

رضا مبصری، دبیر انجمن تولیدکنندگان زنجیره گوشت مرغ، با اشاره به اجرای سیاست انتقال یارانه به مصرف‌کننده اظهار داشت: اصل این تصمیم در مسیر اصلاح زنجیره تولید و مصرف اقدامی درست بود، اما همزمان باید تمهیداتی برای حفظ صرفه اقتصادی تولید و جبران افزایش هزینه‌های تولید نیز پیش‌بینی می‌شد.

وی یکی از مهم‌ترین این ابزارها را اجرای مؤثر طرح کالابرگ دانست و افزود: این طرح قرار بود بخشی از کاهش قدرت خرید مردم و افت تقاضای مصرف‌کنندگان را جبران کند.

مبصری با بیان اینکه بازار مرغ بر سه پایه تقاضای عمومی، خریدهای دولتی و صادرات استوار است، گفت: در شرایط کنونی تقاضای عمومی تحت تأثیر افزایش قیمت‌ها کاهش یافته و لازم است دو بخش دیگر یعنی خریدهای حمایتی دولت برای ذخایر راهبردی و همچنین صادرات، نقش فعال‌تری در تنظیم بازار ایفا کنند.

به گفته وی، صدور مجوز صادرات بخشی از مازاد تولید از جمله صادرات 10 هزار تن محصول، اقدامی مثبت برای ایجاد تعادل در بازار است.

دبیر انجمن تولیدکنندگان زنجیره گوشت مرغ تأکید کرد: استمرار تولید و امنیت غذایی کشور زمانی تضمین می‌شود که تولید برای فعالان این صنعت صرفه اقتصادی داشته باشد؛ در غیر این صورت بخشی از ظرفیت تولید و اشتغال از چرخه خارج خواهد شد.

وی همچنین خواستار بازنگری در اجرای کالابرگ شد و گفت: اعتبار این طرح باید متناسب با تورم مواد غذایی افزایش یابد و یارانه به‌صورت هدفمند به اقشار نیازمند اختصاص پیدا کند تا هم قدرت خرید خانوارها حفظ شود و هم مصرف و تولید به پایداری برسد.

این اظهارات تولیدکنندگان در حالی مطرح می‌شود که واردکنندگان نهاده‌های دامی نیز از وفور عرضه و کاهش تقاضا در بازار نهاده خبر می‌دهند.

فور نهاده‌ها و کاهش تقاضا

جلال طیبا، عضو هیئت‌مدیره انجمن واردکنندگان نهاده‌های دامی ایران در گفتگو با خبرگزاری تسنیم، با بیان اینکه عرضه نهاده‌های دامی از تقاضا پیشی گرفته است، گفت: موجودی نهاده‌های دامی و کالاهای اساسی در شرایط مناسبی قرار دارد و با احتساب ذخایر بخش خصوصی و دولت، حداقل برای سه تا چهار ماه آینده از نظر تأمین ذرت و کنجاله سویا مشکلی وجود نخواهد داشت.

وی علت افزایش موجودی نهاده‌ها را کاهش تقاضا عنوان کرد و افزود: سال گذشته در همین مقطع روزانه حدود 35 هزار تن ذرت در سامانه بازارگاه جذب می‌شد، اما این رقم اکنون به حدود 24 هزار تن در روز رسیده که نشان‌دهنده افت تقاضا پس از نقدی شدن یارانه نهاده‌هاست.

آزمون کالابرگ در بازار مرغ

مجموع این اظهارات نشان می‌دهد برخلاف سال‌های گذشته که دغدغه اصلی صنعت مرغ تأمین نهاده بود، اکنون عرضه نهاده‌ها در وضعیت مطلوبی قرار دارد و نگرانی اصلی به سمت بازار مصرف منتقل شده است. کاهش جذب نهاده‌های دامی، افت تقاضای عمومی برای مرغ و تأکید تولیدکنندگان بر تقویت کالابرگ، همگی از یک واقعیت حکایت دارد؛ مسئله امروز صنعت مرغ بیش از آنکه کمبود تولید باشد، کاهش قدرت خرید مصرف‌کنندگان است.

بنابراین گزارش، موفقیت سیاست جدید دولت در انتقال یارانه به مصرف‌کننده، بیش از هر چیز به اثربخشی کالابرگ و حفظ تقاضای بازار وابسته باشد. در غیر این صورت، هرچند تولید و تأمین نهاده با مشکلی مواجه نباشد، استمرار کاهش مصرف می‌تواند تعادل اقتصادی زنجیره تولید مرغ را نیز تحت تأثیر قرار دهد.